Keeb Kwm Ntawm Yos Hav Zoov
Apr 01, 2023
Kev xyaum yos hav zoov muaj keeb kwm ntev thiab nyuaj, ncua ntau txhiab xyoo thiab koom nrog ntau haiv neeg thiab cov zej zog thoob plaws ntiaj teb. Lub hauv paus pib ntawm kev yos hav zoov tuaj yeem taug qab rov qab mus rau lub sijhawm ua ntej keeb kwm, thaum tib neeg thaum ntxov tso siab rau kev yos hav zoov kom ciaj sia.
Cov tib neeg thaum ub tau yos hav zoov rau ntau yam laj thawj, suav nrog zaub mov, khaub ncaws, thiab cov cuab yeej siv. Lawv yos hav zoov loj xws li mammoths, bison, thiab mos lwj, siv cov cuab yeej qub qub xws li hmuv thiab xub. Raws li tib neeg tau hloov kho thiab tsim cov cuab yeej thiab riam phom ntau dua, kev yos hav zoov tau dhau los ua ib txoj hauv kev tau txais zaub mov zoo dua.

Nyob rau tib lub sijhawm, kev yos hav zoov tau dhau los ua ib feem tseem ceeb ntawm ntau haiv neeg thiab cov zej zog. Hauv kev vam meej thaum ub xws li tim lyiv teb chaws, kev yos hav zoov tau pom tias yog lub cim ntawm kev nplua nuj thiab lub zog, thiab ntau tus thawj coj tau piav qhia hauv kev yos hav zoov. Cov Greeks thaum ub kuj tseem ceeb rau kev yos hav zoov, thiab nws yog ib feem tseem ceeb ntawm lawv cov dab neeg thiab kev ntseeg.
Nyob rau hauv medieval Europe, yos hav zoov yog ib qho kev ua si nrov ntawm cov nom tswv. Vajntxwv, princes, thiab lords tau npaj cov neeg yos hav zoov thiab sib tw kom pom leej twg tuaj yeem ntes qhov kev ua si loj tshaj plaws lossis txawv tshaj plaws. Kev yos hav zoov kuj tau ua lub luag haujlwm hauv kev cob qhia tub rog, raws li knights thiab tub rog honed lawv cov kev txawj los ntawm kev yos hav zoov.
Nyob rau hauv lub xyoo pua puv 19, kev yos hav zoov tau dhau los ua kev ua kis las nrov ntawm cov chav nruab nrab hauv Tebchaws Europe thiab North America. Cov neeg nplua nuj tau mus rau qhov chaw txawv txav mus yos hav zoov loj, xws li tsov ntxhuav, ntxhw, thiab tsov. Qhov kev xyaum no, hu ua trophy yos hav zoov, txuas ntxiv mus rau hnub no, txawm hais tias nws tau dhau los ua qhov tsis sib haum xeeb.
Thaum kev yos hav zoov tau ua lub luag haujlwm tseem ceeb hauv tib neeg keeb kwm, nws kuj tau muaj kev cuam tshuam loj rau cov tsiaj qus. Hauv ntau qhov chaw hauv ntiaj teb, kev yos hav zoov ntau dhau tau ua rau kev ploj mus lossis ze-extinction ntawm qee hom. Qhov no tau ua rau muaj kev txhim kho kev txuag, xws li kev cai yos hav zoov thiab thaj chaw tiv thaiv, kom ntseeg tau tias cov tsiaj qus muaj kev noj qab haus huv thiab nyob ruaj khov.

Niaj hnub no, kev yos hav zoov tseem yog ib qho haujlwm tseem ceeb rau ntau tus neeg thoob ntiaj teb. Hauv qee qhov chaw hauv ntiaj teb, xws li sub-Saharan Africa, kev yos hav zoov tseem yog ib qho tseem ceeb ntawm kev tau txais zaub mov thiab lwm yam kev pab. Hauv lwm qhov chaw hauv ntiaj teb, kev yos hav zoov feem ntau yog kev ua si lom zem, nrog cov tib neeg thiab pab pawg yos hav zoov rau kev ua si lossis khoom plig.
Kev yos hav zoov kuj tau hloov zuj zus los ua kom ruaj khov thiab muaj kev ncaj ncees. Ntau tus neeg yos hav zoov tam sim no xyaum kev yos hav zoov ncaj ncees, uas suav nrog kev muab tsiaj qus kom muaj kev ncaj ncees kom dim thiab zam kev siv cov kev coj tsis ncaj ncees xws li kev yos hav zoov lossis yos hav zoov ntawm tsheb. Tsis tas li ntawd, ntau tus neeg yos hav zoov tam sim no tsom ntsoov rau kev txuag thiab kev tswj hwm, ua haujlwm kom ntseeg tau tias cov tsiaj qus muaj kev noj qab haus huv thiab ruaj khov rau cov tiam tom ntej.
Nyob rau hauv xyoo tas los no, kev yos hav zoov tau dhau los ua qhov teeb meem tsis sib haum xeeb, nrog kev sib cav txog nws txoj kev coj ncaj ncees, cuam tshuam rau cov tsiaj qus, thiab lub luag haujlwm ntawm kev txuag. Qee qhov sib cav tias kev yos hav zoov yog qhov tsim nyog ntawm kev tswj hwm tsiaj qus, thaum lwm tus ntseeg tias nws yog qhov phem thiab tsis tsim nyog. Qhov kev tsis sib haum xeeb tau ua rau muaj kev siv zog ntxiv los tswj kev yos hav zoov thiab txhawb kom muaj kev ruaj ntseg thiab kev coj ncaj ncees.

Hauv kev xaus, kev yos hav zoov muaj keeb kwm ntev thiab nyuaj, ncua ntau txhiab xyoo thiab koom nrog ntau haiv neeg thiab cov zej zog thoob plaws ntiaj teb. Thaum kev yos hav zoov tau ua lub luag haujlwm tseem ceeb hauv tib neeg keeb kwm, nws kuj tau muaj kev cuam tshuam loj rau cov tsiaj qus. Niaj hnub no, kev yos hav zoov tseem yog ib txoj haujlwm tseem ceeb rau ntau tus neeg thoob plaws ntiaj teb, thiab tau siv zog los txhawb kev coj noj coj ua thiab kev coj ncaj ncees.



